قروه؛ گزارشی از اجرای حکم اعدام پژمان ساعدی، جوان ۲۱ ساله بر اساس حکم «قسامه»
ههنگاو؛ جمعه ۲۹ خرداد ۱۴۰۵
اجرای حکم اعدام یک زندانی کورد به نام پژمان ساعدی که پیشتر در یک روند دادرسی مبهم و بر اساس قاعده حقوقی «قسامه» به اتهام قتل عمد به مرگ محکوم شده بود، پس از پنج ماه سکوت خبری رسانهای میشود. وی در زمان بازداشت تنها ۱۸ سال سن داشت.
بر اساس گزارش رسیده به سازمان حقوق بشری ههنگاو، سحرگاه روز دوشنبه ۲۲ دیماه ۱۴۰۴ (۱۲ ژانویه ۲۰۲۶)، حکم اعدام پژمان ساعدی، ۲۱ ساله و اهل شهرستان قروه، در زندان مرکزی این شهر به مرحله اجرا درآمده است.
به گفته منابع ههنگاو، پژمان ساعدی در سال ۱۴۰۱، زمانی که یک جوان ۱۸ ساله بود، به اتهام «قتل عمد» توسط نیروهای انتظامی بازداشت و روانه زندان شد.
ههنگاو مطلع شده است که، در حالی که شواهد و مدارک متقن، ملموس و مستند حقوقی (مانند اقرار صریح، شهادت شهود عادل یا ادله دیجیتال و قاطع) در پرونده وی وجود نداشت، دادگاه کیفری استان کوردستان صرفاً با استناد به مراسم «قسامه» (سوگند یاد کردن خویشاوندان مدعی دم بابت انتساب جرم به متهم) حکم اعدام او را صادر کرد که این حکم عیناً در دیوان عالی کشور تایید شد.
وی سە سال از دوران حبس خود را در بند جوانان زندان مرکزی سنندج (سنه)سپری کرد و حدود یک هفته پیش از اجرای حکم، جهت اجرای نهایی به صورت ناگهانی به زندان مرکزی قروه منتقل شد.
به دلیل شرایط انسداد امنیتی و قطعی وسیع اینترنت در منطقه طی ماههای گذشته، خبر اجرای این حکم اعدام با ۵ ماه تأخیر توسط ههنگاو راستیآزمایی و رسانهای میشود. تا این لحظه هیچیک از رسانههای وابسته به قوه قضاییه این اعدام را اعلان نکردهاند.
«قسامه» یکی از ضعیفترین راههای اثبات قتل در فقه اسلامی و حقوق کیفری ایران است که در صورت فقدان شهود و اقرار، تنها بر پایه ظن و سوگند خویشاوندان شاکی استوار است. صدور حکم اعدام بر اساس سوگندهای فامیلی، نقض آشکار استانداردهای بینالمللی دادرسی عادلانه و اصل برائت است.
